Gordewdra

Gordewdra

Mae gordewdra yn destun pryder sylweddol ym maes iechyd cyhoeddus ac nid oes un dull penodol o ymdrin â'r broblem. Mae cyfran yr oedolion sydd dros bwysau neu'n ordew wedi parhau ar gyfradd o 57% ers 2008. Mae hyn yn cynnwys 22% o oedolion yn y categori gordew ac mae lefelau gordewdra yn uwch ar draws pob grŵp oedran yn yr ardaloedd â'r amddifadedd mwyaf (Arolwg Iechyd Cymru 2013).

Gall pwysau gormodol gynyddu’r risg o glefyd y galon, pwysedd gwaed uchel, clefyd yr afu/iau, osteoarthritis, strôc, diabetes math 2, a rhai mathau o ganser megis canser y fron, canser y colon, canser endometriaidd a chanser yr arennau. Mae’n bosibl y bydd pobl sydd dros bwysau neu’n ordew hefyd yn cael problemau iechyd meddwl, yn cael eu difrïo neu’n dioddef gwahaniaethu oherwydd eu pwysau. Mae salwch sy’n gysylltiedig â gordewdra yn rhoi baich ariannol sylweddol ar wasanaethau.

Er mwyn cydnabod hyn, lansiodd Llywodraeth Cymru Lwybr Gordewdra Cymru Gyfan yn 2010 sy’n nodi’r dulliau ar gyfer atal a thrin gordewdra yng Nghymru, o ataliaeth ac ymyrraeth gynnar yn y gymuned, i lawdriniaeth fariatrig. Offeryn ar gyfer Byrddau Iechyd yw’r Llwybr Gordewdra, er mwyn gweithio ar y cyd ag Awdurdodau Lleol a rhanddeiliaid allweddol i fapio polisïau, gwasanaethau a gweithgarwch amlasiantaeth trawsadrannol ar gyfer plant ac oedolion yn erbyn gofynion gwasanaeth sylfaenol.

Mae’r llwybr yn disgrifio pedair lefel er mwyn mynd i’r afael â gordewdra yng Nghymru.

  • Nod Lefel 1 yw sicrhau bod cyfleoedd ar gael i'r cyhoedd er mwyn eu helpu i gyrraedd pwysau iach a'i gadw, a hyrwyddo’r cyfleoedd hynny (hunanofal)
  • Mae Lefel 2 yn darparu amrywiaeth o wasanaethau i blant, pobl ifanc ac oedolion sydd am golli pwysau ac y nodwyd bod ganddynt risg uwch o fod yn ordew  
  • Nod Lefel 3 yw sicrhau bod gwasanaethau ar gael i blant, pobl ifanc ac oedolion gordew a chanddynt un neu fwy o anghenion a nodwyd
  • Mae Lefel 4 yn ymwneud â darparu gwasanaethau meddygol a llawfeddygol arbenigol, fel llawdriniaeth fariatrig

Mae adroddiad 2014  yn gwerthuso’r cynnydd yn erbyn y pedair lefel gan bob un o 7 bwrdd iechyd Cymru. 

Darllenwch fwy

 

Gordewdra yng Nghymru - Yr Ystadegau Moel

I weld mwy o fideos ar y testun hwn, ewch i'r dudalen sain a golwg

Yn gyffredinol, roedd tua 13% o oedolion y byd (11% o ddynion a 15% o fenywod) yn ordew yn 2014
WHO, 2015

Eisiau cyfrannu at yr adran hon?

Anfonwch y wybodaeth yr hoffech ei hychwanegu at y rhwydwaith

 

Click on the following link to see what's behind door number 13 on our Christmas countdown http://t.co/ssQ97rEJLy http://t.co/0zO8cUJ5qm

@PHNetworkCymru

Click on the following link to see what's behind door number 13 on our Christmas countdown http://t.co/mvxAfT8dbk http://t.co/wmQG8MAUBj

@PHNetworkCymru

Click on the following link to see what's behind door number 13 on our Christmas countdown http://t.co/YX8KcObnr2 http://t.co/Wv87dvOTcW

@PHNetworkCymru